سید محمد مورخ الاسلام گلستانه

سید محمد مورخ الاسلام گلستانه

شهرت :

مورخ الاسلام گلستانه
تاریخ وفات :
1320/10/01
مزار :
تکیه ملک
زمینه فعالیت :
فرزند سید علیخان مسعودالسلطنه، متولد1300ق، از شاگردان شیخ محمدرضا نجفی است. وی از مدرسان مدارس جدید بوده است. از آثارش «سفرنامه کربلا» و «فضائل العجم» است. او در دی ماه 1320ش وفات یافت.
مشروح زندگی نامه
فرزند حاجی میرزا سید علیخان مسعودالسلطنه بن میرزا محمدعلی مستوفی بن میرزا محمدباقر بن میرزا حسن بن سید حسین بن عالم جلیل میرزا علاءالدین محمد گلستانه اصفهانی است. وی ادیب و فاضل مورخ بوده و در شب یکشنبه6 صفر1300ق در اصفهان متولد شد.
جدش سید علاءالدین گلستانه، فقیه حکیم فیلسوف زاهد ادیب فاضل، از حکمای معروف و فضلای مشهور عهد صفویه است. وی دارای تألیفاتی از جمله: «بهجة الحدائق» در شرح نهج البلاغه، مختصر؛ «حدایق الحقایق» شرح کبیر بر نهج البلاغه در سه مجلد؛ «روضة العرفاء یا شرح اسماء الحسنی» از معروفترین تألیفات وی، مطبوع به نام «کاشف الاسماء»؛ «شرح خطبة همام» و ... می باشد.
سید علاءالدین در 27 شوال1100ق فوت شد و قبرش ظاهراً در بقعة علامه مجلسی یا در مقبرة مقابل مسجد مصری است.
از دیگر احفاد او میرزا محمدعلی مستوفی، بانی مسجد صفا در سال1290ق در محله شهشهان است. مستوفی روز دوشنبه 10 ذی القعده 1301ق فوت و در وادی السلام نجف مدفون شد. فرزند وی حاجی سید علیخان مسعودالسلطنه متولد14ربیع الاول 1258ق و متوفی شب شنبه 19 ربیع الاول 1335ق مدفون در نزد پدر می باشد.
سید محمد مورخ الاسلام پس از طی مراتب کودکی کسب کمالات عالیه نموده و به مدارج علمی رسید و در اصفهان علوم عربی و ادبی را فرا گرفت. وی از حاج آقا منیرالدین بروجردی و شیخ محمدرضا نجفی اجازة روایت داشته است. او همچنین زبان انگلیسی را فراگرفته و مدت 5 سال نیز نزد اردشیر کیان گیر که رئیس انجمن زردتشتیان بود، علم تاریخ را فرا گرفت.
سید محمد مورخ الاسلام در 16 شعبان 1344ق در اصفهان به سفر کربلا عزیمت نمود و از راه قم و عراق و همدان به بغداد و سامرا و کاظمین و نجف اشرف مسافرت نمود و در این بین سفرنامة کربلا را نوشته است. از فعالیت های او تدریس دروس تاریخ در مدارس جدید بوده و در علم تاریخ دارای لقب مورخ الاسلام است. از آثار وی کتاب «فضائل العجم» به فارسی است.
مورخ الاسلام در دیماه 1320ش فوت و در تکیة ملک (گلستان شهدا) به خاک سپرده می شود. تاریخ وفات وی، رجب سال 1359ق ضبط شده است و همچنین جلال الدین همایی نوشته است که: «در یکی از شبهای ماه ذی الحجه هنگام اذان صبح سنة1360[...] به اصفهان درگذشت و در تکیة ملک تخت فولاد دفن شد».