فاضل سراب

تکیه فاضل سراب

اين تکیه به نام علّامه مولی محمد بن عبدالفتاح تنکابنی از علماي بزرگ اواخر عهد صفويه، ( م: 1124ق ) معروف به فاضل سراب است و به خاطر دفن حاج میرزا مهدی جویباره ای ( م: 1325ق) از علماي به نام اصفهان تکیه جوباره ای نیز نامیده می شود. این تکیه در سمت شرق خیابان فیض و قبل از دروازه تخت فولاد و مقابل باغ والهیه قرار دارد. بقعه مرحوم محمدکاظم واله ( م: 1229ق) به صورتی ساخته شده که محور بقعه و هشتی آن به صورت شرقی و غربی بر محور شرقی و غربی بقعه فاضل سراب و هشتی آن منطبق است. ساختار معماری تکیه ادامه مطلب
عبارت بوده از: سردر ورودی و هشتی آن که از طرف خیابان فیض ارتباط دارد و فضای وسیع صحن تکیه با ابعاد تقریبی 75×30 متر و اتاقهای اطراف صحن که به عنوان مقابر خانوادگی بوده است ( اتاقهای جبهه شمالی و جبهه غربی تا این اواخر موجود بوده است) و همچنین بقعه اصلی که در وسط صحن متمایل به جبهه غربی تکیه قرار داشته، هنوز موجود است. همة بناهای اطراف صحن شامل سردر و هشتی و اتاقها و فضاهای وابسته در عرض سالهای گذشته تخریب گردیده، ولی خوشبختانه مجدداً در سال 1382 ش بنا های جبهه غربی، شامل سردر و هشتی و پله بام و اتاقهای طرفین آن با همان حجم معماری اصلی بازسازی و با کاربری فرهنگی احیا گردید. بنای بقعه موجود، از نظر معماری یکی از زیباترین نمونه آثار بقعه سازی اواخر دوران صفویه است. این بقعه با پلان هشت ترک منظم و رواقی کم عرض دور آن، بر روی شانزده جرز ظریف به صورتی بنا گردیده که به نظر می رسد پیش بینی لازم جهت ساخت گنبد پوش رويین نیز شده بوده، ولی یا موفق به ساخت و اتمام بنا نشده¬اند، یا ساخته شده و بعداً تخریب گردیده است. در هر صورت، با توجه به همزمانی ساخت بقعه با فتنه افغان، بعید نیست که موفق به ساخت پوش رويین نشده و به همین پوشش زیرین اکتفا نموده اند. گنبد موجود هم گنبدی است بسیار کم خیز که در داخل گریو مانندی هشت ترک ساخته شده و کلیه دهانه ها نیز از قوس پنج و هفت صفوی با اسپرهای بسیار ظریف و خوش تناسب در طرفین بهره جسته و با آجر و ملاط گچ ساخته شده است. سازه بنا به صورتی در نظر گرفته شده که احتیاج به هیچ گونه کلاف کشی چوبی در پاکارها نبوده و تعبیه نشده است. این بنا در اثر بی توجهی به حفظ و مرمت آن دچار آسیب بسیار شده، از جمله بریدگی تاقهای دور و نفوذ رطوبت به سر جرزهای دور بنا، که به علت نصب تنبوشه سفالی به جای ناودان سنگی است. جمله مدفونين در اين تكيه: - ميرزا محمد مهدي جوباره ي فقيه و عالم، متوفي 1325هـ .ق - ميرزا محمد مهدي خان مازندراني «شحنه»، اديب شاعر متوفي 1247هـ .ق - سيد عطاء ا... درب امامي عالم و فقيه، متوفي1395 هـ .ق - استاد حسين خطايي مينياتوريست و نقاش، متوفي 1395 هـ .ق - ميرزا حسن آتش شاعر و اديب، متوفي1349 هـ .ق